door: Alex Blanco
Als er geen experimenten zijn, is er geen kunst. Elke grote kunstenaar is ooit ergens begonnen, en is in de loop der tijd door exploratie en verandering gegroeid. Neem Pablo Picasso, bijvoorbeeld , zijn vroege portretten zijn heel anders dan de abstract expressionistische schilderijen die hem in zijn tijd een innovatieve en revolutionaire figuur maakten. Op dezelfde manier experimenteerde Henri Matisse gedurende zijn carrière met verschillende mediums, van schilderijen tot collages, en schakelde hij tussen Fauvisme en complete abstractie.
Links: Henri Matisse, Nu bleu II (Blue Nude II), 1952| Rechts: Pablo Picasso, Girl in a Chemise, ca. 1905
Dat geldt ook voor andere kunstvormen, zoals muziek. Een perfect voorbeeld is jazz-trompetter en componist Miles Davis. Gedurende zijn carrière verkende hij verschillende muziekstijlen en herdefinieerde hij voortdurend zijn geluid. Later in zijn leven stapte hij over naar schilderen, wat zijn nieuwe passie werd en zijn artistieke reis een nieuwe richting gaf.
Miles Davis, Autographs
Fotograaf en gerenommeerd Chelsea Hotel resident Robert Mapplethorpe, vooral bekend om zijn baanbrekende fotografie, experimenteerde ook met schetsen, schilderen en beeldhouwen, en putte inspiratie uit de poëzie van William Blake en de kunst van Surrealisten.
Een bekend citaat dat wordt toegeschreven aan de Amerikaanse essayist en filosoof Ralph Waldo Emerson luidt: "Het leven is een reis, geen bestemming."Deze sentiment is net zo goed van toepassing op de kunstwereld. Misschien is het beter gezegd: "Kunst is een reis, geen bestemming." Want wat is er spannender dan dat voortdurende proces van herontdekking?
Robert Mappletorpe, Orchid, 1987
Aan de ene kant beweren veel kunstenaars dat eindeloos experimenteren essentieel is voor hun werk. Zonder dat bereikt men misschien nooit de diepe creatieve staat die de ziel voedt en de drang om te creëren stimuleert. Door jaren van vallen en opstaan ontwikkelen kunstenaars een revolutionaire mindset, één die grenzen verlegt, bergen verzet en uiteindelijk oude fouten omzet in baanbrekend werk dat de tand des tijds doorstaat, en misschien zelfs het leven van mensen verandert. Aan de andere kant kan de constante zoektocht naar iets nieuws een uitdaging vormen: hoe behoudt men consistentie in hun stijl? De in New York gevestigde fotografe Maura Sullivan, auteur van After Beauty (uitgegeven door 1605 Collective in 2022), benadrukt het belang van experimenteren, en merkt op dat dit nieuwe energie genereert en kunstenaars naar onverwachte ontdekkingen leidt.
"Experimenten zijn een natuurlijk onderdeel van mijn creatieve proces. Ik plan een shoot zelden van tevoren. Ik vind het heerlijk om samen te werken met nieuwe mensen, om te fotograferen op onbekende locaties en om te werken met de onvoorspelbaarheid van natuurlijk licht. Ik zoek naar magie tijdens het fotograferen,", vertelt Sullivan. Volgens haar verdwijnt het risico dat je je stijl verliest als je jezelf als kunstenaar goed kent. "Het wordt alleen sterker door risico's te nemen,", besluit ze.
Maura Sullivan, After Beauty, 1605 Collective, 2022
Hoe helpt experimenteren in de kunst ons meer te creëren en beter te creëren?
Experimenteren is een krachtig instrument voor kunstenaars, dat creativiteit stimuleert en grenzen verlegt om iets unieks te creëren. Door buiten je comfortzone te stappen, kun je nieuwe aspecten van jezelf ontdekken die je nooit wist dat ze bestonden. Neem bijvoorbeeld Jean-Michel Basquiat, zijn bereidheid om te experimenteren met poëzie en sociale slogans in zijn schilderijen en muurwerken veranderde zijn werk in een krachtig middel voor introspectie. Zijn kunst werd een weerspiegeling van zijn ervaringen binnen de Black community en een kritiek op systematisch racisme, waardoor hij uiteindelijk zijn kenmerkende stijl vormde en zijn positie als een van de meest invloedrijke kunstenaars van de 20e eeuw verstevigde.
Jean-Michel Basquiat, Untitled V uit de serie ‘The Figures Portfolio’, 1982
Een ander groot voordeel van experimenteren is dat het de kans op creatieve blokkades vermindert. Creatieve stagnatie ontstaat vaak wanneer we moeite hebben om nieuwe ideeën te genereren, maar het verkennen van nieuwe thema's, tools, materialen of media kan de inspiratie opnieuw aanwakkeren. Henri Matisse, bijvoorbeeld, beheerste pas de techniek van collages en uitknipsels nadat hij een jarenlange creatieve blokkade had doorstaan. Zijn bereidheid om te experimenteren leidde ertoe dat hij later in zijn leven enkele van zijn meest iconische werken produceerde.
Natuurlijk, niet elk experiment zal een openbaring zijn, maar, zelfs de mislukte dingen hebben een doel. Iets nieuws proberen, zelfs als het niet lukt, helpt je artistieke richting en persoonlijke smaak te verfijnen. Stel je een fotograaf voor die, uit nieuwsgierigheid om hun werk uit te breiden, experimenteert met schilderen. Echter, de hoge kosten van materialen, het gebrek aan studio ruimte en de overheersende geur van verf maken de ervaring frustrerend. In plaats van het schilderen voort te zetten, keren ze terug naar fotografie met een hernieuwd enthousiasme, en beseffen hoe erg ze het gemist hebben. Op deze manier kan zelfs een mislukt experiment de passie voor een bestaand werkgebied opnieuw aanwakkeren.
Uiteindelijk is experimenteren altijd een waardevolle activiteit, of het leidt tot een doorbraak of simpelweg versterkt wat je het meest waardeert in je kunst.
