Bij 1605 Collective waarderen we minimalistische esthetiek, natuurlijke materialen en een zacht kleurpalet. We worden geïnspireerd door kunstwerken die licht en schaduw combineren, zoals de werken van avant-garde kunstenaars uit de jaren 1920, zoals László Moholy-Nagy, Man Ray, Aleksander Rodchenko, om er maar een paar te noemen. We respecteren echter ook de wereld van duisternis en schaduwen, zoals we die zien in de werken van Paul Cupido, Antoine D'agata of Viviane Sassen. De laatste kunstenaar heeft zelfs een heel oeuvre gewijd aan het mysterie en de schoonheid van schaduwen - "Umbra", getiteld naar het Latijnse woord voor schaduw, werd het in opdracht van de Nederlands Fotomuseum in Rotterdam.
Schaduw wordt vaak verbonden met onrust en angst. Toch kunnen we zonder duisternis de glans van het licht niet waarderen. "Schaduwen geven alledaagse voorwerpen een mysterieuze en verfijnde kwaliteit", vertelt de Japanse schrijver Junichiro Tanizaki (1886–1965), de auteur van "In Praise of Shadows". Volgens hem, "is de schoonheid niet in het object zelf, maar in de patronen van schaduwen, het licht en de duisternis, die het ene ding ten opzichte van het andere creëren… Zonder schaduwen zou er geen schoonheid zijn.” Ondanks de titel van het essay en de onophoudelijke bewondering voor de wereld van schaduwen, is Tanizaki's essay ook een ode aan rust, onverfijste materialen en aan de natuurlijke gloed van objecten.
In het boek noemt hij de schoonheid van donkere lakservies, houten tafels en open haarden in plaats van elektrische fornuizen, maar benadrukt ook het verschil tussen het drukke Westen en het rustige, onbeïnvloede door de industriële revolutie, Oosten. En waar in Europa duisternis nog steeds geassocieerd wordt met ontberingen, is in Japan de overmatige verlichting die schaduwen in de verste hoeken wegneemt, het grootste kwaad.
Blijvend op hetzelfde onderwerp, vergelijkt de auteur de kwaliteit van het papier van boeken (aandacht: inspiratie voor een uitgever.). Hij stelt dat "Japanse papier ons een bepaald gevoel van warmte, van rust en kalmte geeft… Westers papier weerkaatst het licht, terwijl ons papier het lijkt op te nemen, het zachtjes omhult, zoals het zachte oppervlak van de eerste sneeuwval. Het geeft geen geluid af wanneer het gekreukeld of gevouwen wordt, het is stil en soepel om aan te raken, als een blad van een boom.” En over de inkt die gebruikt wordt om op het papier te schrijven, merkt hij op: "het zou niet deze blauwe kleur zijn geweest, maar eerder zwart, iets als India-inkt, en het zou gemaakt zijn om van de houder naar de kwast te sijpelen.”
Junichiro Tanizaki's essay is een ode aan de omgeving die gedomineerd wordt door schaduwen, maar het is ook een kreet om de schaduwen die we verliezen. "Ik zou de dingen die te duidelijk naar voren komen, terug in de schaduwen duwen, ik zou de overbodige versieringen wegstrepen… Misschien mogen we in elk geval één landhuis hebben waar we de elektrische lampen kunnen doven en kijken hoe het is zonder ze", schrijft de auteur in de laatste pagina's.
